Hoe betrekken we jongeren bij de politiek?
OSS | In veel gemeenten geldt: jongeren zijn niet politiek actief. Ze zien politiek als ver van hun dagelijks leven, stemmen minder vaak en denken soms dat hun stem toch niets verandert. In Oss en de omliggende dorpen valt echter één partij duidelijk uit de toon: VDG. Bij VDG zijn veel jonge leden aangesloten die niet alleen meedenken maar ook meebeslissen.
Senna van Tooren (22) uit Berghem is daar een voorbeeld van. Ze is sinds twee jaar lid van VDG en sinds juli ook burgerlid. “Ik kwam via een opdracht voor mijn opleiding Bestuurskunde terecht bij de lokale politiek”, vertelt Senna. “Ik merkte meteen dat ik overal bij betrokken werd. Leden waren blij met mijn interesse en boden me kansen om mee te kijken en mee te doen.” Later, toen ze Nick en Vera, twee andere jonge VDG politici, tegenkwam in de kroeg, besloot ze zich aan te melden bij VDG. “Ik zei eerst dat ik niet per se politiek actief wilde worden. Nou… toch wel”, lacht ze.
Vera van Pelt (27) uit Oss begon al eerder met politiek als lid van de jongerenraad op de middelbare school. “We gaven adviezen vanuit jongerenperspectief. Vaak ongevraagd, maar het deed ertoe”, zegt ze. Het beeld van politiek is dat het vol zit met ‘oude mannen’ die alles moeten weten, Maar volgens Vera klopt dat helemaal niet: “Je hoeft geen encyclopedie te zijn. Als je maar binding hebt met je stad of dorpen en je voor een paar onderwerpen in wil zetten, kun je al veel veranderen.” Tijdens haar studie volgde Vera de cursus ‘Politiek Actief’ van de gemeente en deed ze speeddate-gesprekken met fracties. VDG maakte de beste indruk; ze begon als burgerlid, mocht aan alle vergaderingen deelnemen en stond tijdens de vorige verkiezingen op plek zeven van de lijst. "Dat ik zo snel in de raad zou zitten, had ik nooit verwacht."
Nick Pruimboom (24) uit Herpen, heeft eveneens een bestuurskundestudie gedaan en raakte toen bij VDG betrokken. “Ik had al interesse in politiek. Er was meteen een klik met VDG”, vertelt hij. Sindsdien mist hij nauwelijks een vergadering. Nick groeide de afgelopen vier jaar door tot fractievoorzitter en lijsttrekker. “VDG is echt een partij die jongeren kansen geeft. Je moet die kansen pakken en het vertrouwen van mensen winnen en behouden", zegt hij. Zijn eigen ervaring bewijst het: veel twintigjarigen doen actief mee in campagnes en in de jongerencommissie.
Samen benadrukt het drietal dat jongeren vaak anders denken: toekomstgericht en open voor nieuwe oplossingen. “Sommige ervaren politici zitten vast in hoe dingen vroeger werden opgelost”, zegt Nick. “Maar dat werkt niet altijd meer. Jongeren brengen andere ideeën en die worden binnen VDG serieus genomen.”
Ze wijzen er ook op dat jongeren geen homogene groep vormen; er zit enorme diversiteit in interesses, achtergrond en wensen. “Je moet naar jongeren luisteren en ze niet over één kam scheren” adviseert Senna. "Je moet per persoon kijken waar ze zich voor inzetten."
En waar zetten deze drie jongeren zich voor in: het vrijwilligers- en verenigingsleven, voorzieningen en evenementen voor jeugd en woningbouw. Vrijwilligers zijn volgens hen de ruggengraat van dorpen en verenigingen. “Zonder vrijwilligers is er niets”, aldus Vera. “We moeten het makkelijker en aantrekkelijker maken om vrijwilligerswerk te doen, zodat clubs blijven bestaan.” Daarnaast willen ze dat er genoeg activiteiten en laagdrempelige plekken zijn, zodat jongeren niet vertrekken naar grotere steden. Woningbouw en doorstroming zijn minstens zo urgent: “Er is veel behoefte onder jongeren aan betaalbare woningen. We hebben ons ingezet voor een regeling waarbij lokale bewoners prioriteit hebben op sociale huurwoningen”, legt Nick uit.
Uitdagingen en kansen
Vooroordelen over jonge politici komen wel voor, maar zijn volgens hen beperkt. "Soms hoor je: ‘De lijsttrekker is wel jong'”, zegt Nick, "maar dat ervaar ik niet negatief, eerder verfrissend.” Vera voegt toe "Als jonge vrouw merk ik dat ik soms net wat harder moet werken om serieus genomen te worden, maar collega-raadsleden behandelen me met respect."
Jongeren naar de stembus
Een hardnekkig probleem blijft de lage opkomst bij verkiezingen: in Oss daalde de opkomst vorige keer naar onder de helft. "Veel jongeren denken dat stemmen niets oplevert”, zegt Vera. "Maar als je met ze in gesprek gaat, hebben ze vaak wél ideeën en oplossingsrichtingen. Hen adviseer ik allemaal om toch eens te gaan kijken bij een politieke partij. En uiteraard dat ze gaan stemmen!”